Logistiek dienstverleners vallen niet rechtstreeks onder NIS2, tenzij zij daarnaast koeriers- of pakketactiviteiten uitvoeren. De verplichtingen bereiken logistiek dienstverleners via verladers, retailketens en producenten in gereguleerde sectoren. ClickOn, managed service provider (MSP) voor het MKB en zelf ISO 27001-gecertificeerd sinds 2021, levert compliant werkplekbeheer dat de NIS2-maatregelen standaard ingebouwd heeft.
Vallen logistiek dienstverleners onder NIS2?
Logistiek dienstverleners vallen niet rechtstreeks onder NIS2, tenzij zij daarnaast koeriers- of pakketactiviteiten uitvoeren. Warehousing, value added logistics en regie over andermans goederenstroom staan niet als zodanig in bijlage 1 of 2. De plicht ontstaat alleen indirect, via de opdrachtgever.
De keten is de route waarlangs NIS2 wel binnenkomt. Opdrachtgevers die zelf onder NIS2 vallen, moeten hun toeleveringsketen beheersen en leggen hun beveiligingseisen daarom contractueel door aan de bedrijven die voor hen werken. Dat gebeurt in deze situaties:
- Verladers en retailketens: zij vallen zelf onder de wet, moeten hun toeleveringsketen beheersen en hebben jou als schakel waar hun voorraad fysiek doorheen gaat.
- Producenten in gereguleerde sectoren: farmacie, voeding en energie hebben elk hun eigen normstelsel bovenop NIS2 en zetten dat door in de logistieke opdracht.
- Systeemintegratie: je bent via WMS- en EDI-koppelingen technisch met je opdrachtgever verbonden. Dat maakt je geen leverancier op afstand maar een verbonden systeem.
Wat de Cyberbeveiligingswet verandert
Wat NIS2-plichtige opdrachtgevers van je eisen
NIS2-plichtige opdrachtgevers eisen van logistiek dienstverleners aantoonbare beveiligingsmaatregelen, meestal als beveiligingsvragenlijst bij een aanbesteding of contractverlenging. De vragen komen telkens op hetzelfde neer:
- Multifactorauthenticatie (MFA) op alle accounts, ook voor uitvoerend personeel.
- Geteste back-ups van projectdata, calculaties en administratie, met een hersteltermijn.
- Tijdige updates en patching van werkplekken, servers en software.
- Toegangsbeheer: wie kan bij tekeningen, contracten en persoonsgegevens en wordt toegang ingetrokken bij uitdiensttreding.
- Incidentafspraken: bij wie meld je een hack of datalek en hoe snel.
- Steeds vaker een certificaat zoals ISO 27001 of in het MKB de NIS2 Supply Chain-certificering, als bewijs dat de maatregelen structureel geborgd zijn.
Een niet-ingevulde vragenlijst is genoeg om een bieding terzijde te laten leggen. Opdrachtgevers lopen zelf boete- en aansprakelijkheidsrisico onder NIS2, met boetes tot 10 miljoen euro of 2 procent van de wereldwijde jaaromzet voor essentiële entiteiten en 7 miljoen euro of 1,4 procent voor belangrijke entiteiten (NIS2-richtlijn, 2022). Dat risico nemen ze niet over van een leverancier die het bewijs niet heeft.
De ICT van een logistiek dienstverlener en waar NIS2 die raakt
ClickOn beheert de digitale werkplek: Microsoft 365, de apparaten die eraan hangen en de accounts die erop inloggen. Dat is het deel van je ICT waar de beveiligingsvragenlijst van een opdrachtgever vrijwel volledig over gaat. Vakapplicaties, werkplaats- en voertuigtechniek vallen erbuiten en dat staat hieronder net zo expliciet.
| Wat je gebruikt | Waar de eis op landt | ClickOn |
|---|---|---|
| Microsoft 365: mail, planning en klantcommunicatie | Orders, voorraadmutaties en afroepschema's lopen hierlangs. De planningsmailbox is het aanvalspunt met de grootste operationele impact. | Beheerd |
| Laptops, tablets en scanners met een Microsoft-account | Vloerpersoneel werkt met gedeelde apparaten in het magazijn, vaak zonder persoonlijke inlog. | Beheerd |
| Accounts van vast personeel, uitzendkrachten en opdrachtgevers | Uitzendkrachten in de piek en opdrachtgevers met kijktoegang tot voorraad. Intrekken bij vertrek is een vaste vraag in elke vragenlijst. | Beheerd |
| WMS, voorraadsysteem en EDI-koppelingen | De kernregistratie van andermans goederen, plus de directe koppeling met de systemen van je opdrachtgever. De leverancier beveiligt het platform, jij bepaalt wie inlogt en met welke authenticatie. | Buiten scope, toegang wel beheerd |
| Magazijnautomatisering, transportbanden en sorteersystemen | Operationele techniek op de vloer, met een eigen leverancier en een eigen risicoprofiel. | Buiten scope |
De regel erachter is simpel: alles wat via een Microsoft 365-account bereikbaar is, richt ClickOn in volgens de norm en bewijst het maandelijks. Alles wat een eigen applicatie of installatie is, blijft van jou of van je leverancier, met uitzondering van wie er toegang toe krijgt en vanaf welk apparaat. Dat laatste is in de praktijk de helft van de vragenlijst.
Het ICT-deel van NIS2, aantoonbaar geregeld
Vraagt je opdrachtgever om bewijs? ClickOn richt het ICT-deel van je NIS2-traject in, of beheert je werkplekken met de maatregelen standaard ingebouwd.
NIS2 ook voor andere branches in voertuigen en transport
- NIS2 voor autobedrijven
- NIS2 voor autogarages
- NIS2 voor autoverhuurbedrijven
- NIS2 voor expeditiebedrijven
- NIS2 voor koeriersdiensten
- NIS2 voor schadeherstelbedrijven
- NIS2 voor taxibedrijven
- NIS2 voor transportbedrijven
- NIS2 voor verhuisbedrijven
Andere normen die voor logistiek dienstverleners meespelen
Naast de Cyberbeveiligingswet vragen opdrachtgevers en toezichthouders bij logistiek dienstverleners regelmatig naar de normen hieronder. Ze overlappen met de maatregelen op deze pagina, maar hebben elk een eigen grondslag.
ISO 27001
ISO 27001 is de internationale norm voor informatiebeveiliging en het bewijsstuk dat opdrachtgevers het vaakst uitvragen. De norm toont aan dat maatregelen structureel geborgd zijn in plaats van incidenteel geregeld en overlapt grotendeels met de zorgplicht uit de Cyberbeveiligingswet.
AVG
In je administratie zitten persoonsgegevens van klanten, chauffeurs en medewerkers. De AVG verplicht tot passende technische en organisatorische maatregelen en geldt ongeacht de omvang van je bedrijf. De Autoriteit Persoonsgegevens handhaaft bij een datalek als die maatregelen niet aantoonbaar zijn.
Veelgestelde vragen over NIS2 voor logistiek dienstverleners
Vallen logistiek dienstverleners onder NIS2?
Warehousing, value added logistics en regie over andermans goederenstroom staan niet als zodanig in de bijlagen. Voer je daarnaast koeriers- of pakketactiviteiten uit, dan raak je wel bijlage 2 voor dat deel. Voor het merendeel loopt het via de keten van verladers, retailketens en producenten.
Waarom is de systeemkoppeling met mijn opdrachtgever het gevoelige punt?
Via WMS- en EDI-koppelingen ben je technisch met je opdrachtgever verbonden. Dat maakt je geen leverancier op afstand maar een verbonden systeem en zijn risicoanalyse loopt daardoor dwars door jouw werkplekken heen.
Wat is het risico als mijn systemen uitvallen?
Je verliest niet je eigen omzet maar de leverbetrouwbaarheid van je opdrachtgever. Bij een retailketen is dat in dagen uit te drukken en dat is de reden dat de eisen contractueel worden vastgelegd in plaats van vrijblijvend gevraagd.
Gelden er extra eisen bij farmacie of voeding?
Producenten in gereguleerde sectoren hebben elk hun eigen normstelsel bovenop NIS2 en zetten dat door in de logistieke opdracht. De maatregelen die zij van je vragen overlappen grotendeels, maar de contractuele grondslag verschilt per sector.
Welk deel van de ICT van een logistiek dienstverlener valt buiten de scope van ClickOn?
Buiten scope vallen het WMS, het voorraadsysteem en de EDI-koppelingen en de magazijnautomatisering zoals transportbanden en sorteersystemen. Wie op die systemen inlogt en vanaf welk apparaat, beheert ClickOn wel.