NIS2 gecertificeerd ISO 27001 gecertificeerd Klaar voor de NIS2/Cyberbeveiligingswet
088 254 25 66 TeamviewerSupport

Samenwerkingsgroep onder NIS2: wat is het en wat doet het?

Gepubliceerd Geupdate

Ardo Hoogeveen

Oprichter en Security Officer, ClickOn

Ardo Hoogeveen is oprichter van ClickOn en gespecialiseerd in IT-beheer en compliance voor het Nederlandse MKB. Hij begeleidt MKB-bedrijven bij NIS2, ISO 27001 en AVG-implementaties, met een pragmatische aanpak die complexe regelgeving vertaalt naar concrete stappen.

Bekijk profiel

De samenwerkingsgroep onder NIS2 is het Europese overlegorgaan van vertegenwoordigers van de lidstaten, de Europese Commissie en Enisa. De groep ondersteunt de strategische samenwerking en de uitwisseling van informatie tussen de lidstaten. De groep kan risicobeoordelingen uitvoeren van kritieke toeleveringsketens voor ICT-diensten, ICT-systemen en ICT-producten.

De samenwerkingsgroep onder NIS2 heet ook de NIS2 samenwerkingsgroep of de NIS-samenwerkingsgroep, in het Engels de Cooperation Group en in de praktijk de NIS Cooperation Group.

De samenwerkingsgroep werkt met een werkprogramma voor twee jaar en geeft richtsnoeren aan de bevoegde autoriteiten van de lidstaten.

De risicobeoordelingen van de samenwerkingsgroep tellen via artikel 21 lid 4 onder c Cyberbeveiligingswet mee in de zorgplicht van entiteiten.

De samenwerkingsgroep raakt zo essentiële en belangrijke entiteiten, bij de keuze van maatregelen voor hun toeleveringsketen.

Ga daarom bij de keuze van een kritieke ICT-leverancier na of de ICT-dienst, het ICT-systeem of het ICT-product dat je afneemt onder een gecoördineerde risicobeoordeling van de samenwerkingsgroep valt. Een voorbeeld daarvan zijn 5G-netwerken.

De samenwerkingsgroep staat in artikel 14 van de NIS2 richtlijn. Artikel 1 Cyberbeveiligingswet verwijst voor het begrip naar dat artikel.

Feitenkader samenwerkingsgroep onder NIS2

KenmerkWaarde
Grondslagartikel 14 lid 1 NIS2 richtlijn; opgericht onder Richtlijn 2016/1148
Begrip in de Cyberbeveiligingswetartikel 1, met een verwijzing naar artikel 14 NIS2 richtlijn
Ledenvertegenwoordigers van de lidstaten, de Europese Commissie en Enisa
WaarnemerEuropese Dienst voor extern optreden
Secretariaatdiensten van de Europese Commissie
Werkprogrammaom de twee jaar, artikel 14 lid 7 NIS2 richtlijn
Risicobeoordelingenkritieke toeleveringsketens, artikel 22 lid 1 NIS2 richtlijn
Gevolg voor entiteitenmeewegen bij leveranciersmaatregelen, artikel 21 lid 4 onder c Cyberbeveiligingswet

Wat de samenwerkingsgroep onder NIS2 is

De samenwerkingsgroep onder NIS2 is er volgens artikel 14 lid 1 van de NIS2 richtlijn voor drie doelen: strategische samenwerking, uitwisseling van informatie en meer vertrouwen tussen de lidstaten.

De samenwerkingsgroep houdt zelf geen toezicht op organisaties. Dat toezicht ligt in Nederland bij de bevoegde autoriteit van elke sector. Volgens artikel 15 van de Cyberbeveiligingswet is dat een minister. Het toezicht ligt ook bij de inspecteurs die hij aanwijst.

De samenwerkingsgroep bestond al onder de vorige richtlijn, Richtlijn 2016/1148. Volgens de memorie van toelichting bij de Cyberbeveiligingswet breidt de NIS2 richtlijn de bestaande groep uit.

De richtlijn kent naast de samenwerkingsgroep twee andere Europese netwerken. Het eerste is het CSIRT-netwerk voor de operationele samenwerking tussen de nationale CSIRT's. Het tweede is EU-CyCLONe voor het beheer van grootschalige cyberbeveiligingsincidenten en crises. De samenwerkingsgroep geeft het CSIRT-netwerk en EU-CyCLONe strategische richtsnoeren.

Doorlopend compliant blijven

Werkplekbeheer en Compliant

Audit-klaar wórden is stap één. Met compliant werkplekbeheer houd je het daarna aantoonbaar werkend, vaste prijs per werkplek, van MKB tot Enterprise.

ClickOn Basis
€83/mnd
per werkplek

Kies dit als je op je eigen Microsoft 365-licentie blijft en de technische basis op orde wilt: beheer, back-up, endpointbescherming en toegangsbeheer.

Bekijk Basis
ClickOn Bewust
€106/mnd
per werkplek

Kies dit als je naast de techniek ook je mensen wilt meenemen. Inclusief Business Premium en security awareness-training.

Bekijk Bewust
Meest gekozen
ClickOn Compliant MKB
€148/mnd
per werkplek

Kies dit als een opdrachtgever, tender of norm bewijs van je vraagt. Inclusief de Purview- en Defender-suites, monitoring en de rapportage waar een auditor om vraagt.

Bekijk Compliant MKB
ClickOn Compliant Enterprise
€219/mnd
per werkplek

Kies dit als je organisatie uit Compliant MKB groeit en op Microsoft 365 E5 wilt draaien.

Bekijk Enterprise
Vergelijk pakketten

Wat de samenwerkingsgroep onder NIS2 voor je organisatie betekent

De samenwerkingsgroep onder NIS2 raakt je organisatie via de zorgplicht. Kies je als essentiële of belangrijke entiteit maatregelen voor je toeleveringsketen, dan houd je volgens artikel 21 lid 4 onder c Cyberbeveiligingswet rekening met de gecoördineerde risicobeoordelingen. Die beoordelingen gaan over kritieke toeleveringsketens. De groep voert ze uit.

Dezelfde bepaling vraagt aandacht voor de specifieke kwetsbaarheden van elke rechtstreekse leverancier en voor de kwaliteit van de producten en cyberbeveiligingspraktijken van je leveranciers. De maatregel zelf, de beveiliging van de toeleveringsketen, staat in artikel 21 lid 3 onder d van de Cyberbeveiligingswet.

Een gecoördineerde risicobeoordeling is een bevoegdheid van de samenwerkingsgroep, want volgens artikel 22 lid 1 NIS2 richtlijn kan de groep die beoordeling uitvoeren, samen met de Commissie en Enisa. Welke ICT-diensten, ICT-systemen of ICT-producten aan de beurt komen, stelt de Commissie volgens lid 2 vast.

De samenwerkingsgroep is voor 5G-netwerken het EU-instrumentarium voor 5G-cyberbeveiliging overeengekomen; de richtlijn noemt die beoordeling van 5G-netwerken als voorbeeld.

Bepaal daarom welke ICT-leveranciers voor je organisatie kritiek zijn en welke informatie je nodig hebt om ze te beoordelen. Met dat overzicht zie je of een beoordeling van de groep een dienst of product raakt dat je van een van die leveranciers afneemt.

Stel dat je organisatie zelf niet onder de Cyberbeveiligingswet valt, maar je levert aan een organisatie die er wel onder valt. Dan houdt die klant volgens artikel 21 lid 4 onder a en b rekening met de kwetsbaarheden en de kwaliteit van haar rechtstreekse leveranciers. Wil je weten wat zo'n klant van je mag vragen, dan lees je dat bij NIS2 ketenverantwoordelijkheid.

Wie in de samenwerkingsgroep onder NIS2 zit

In de samenwerkingsgroep onder NIS2 zitten vertegenwoordigers van de lidstaten, de Europese Commissie en Enisa, het Agentschap van de Europese Unie voor cyberbeveiliging. De Europese Dienst voor extern optreden neemt als waarnemer deel.

Volgens artikel 14 lid 3 kan de groep ook het Europees Parlement en belanghebbenden uitnodigen. De diensten van de Europese Commissie verzorgen het secretariaat.

Ook toezichthouders uit de financiële sector kunnen aan activiteiten van de groep deelnemen. Wil je weten welke rol de samenwerkingsgroep in andere wetten krijgt, dan lees je dat bij samenwerkingsgroep in andere wetten.

Wat de samenwerkingsgroep onder NIS2 doet

De samenwerkingsgroep onder NIS2 geeft richtsnoeren aan de bevoegde autoriteiten, die in elke lidstaat verantwoordelijk zijn voor het toezicht. De groep kan ook risico's in kritieke toeleveringsketens beoordelen. Artikel 14 lid 4 van de richtlijn noemt haar taken in de onderdelen a tot en met s; de belangrijkste zijn:

  • richtsnoeren geven aan de bevoegde autoriteiten over de omzetting en uitvoering van de richtlijn;
  • richtsnoeren geven over de gecoördineerde bekendmaking van kwetsbaarheden;
  • gecoördineerde risicobeoordelingen uitvoeren van kritieke toeleveringsketens;
  • de methode vaststellen voor collegiale toetsingen, waarin lidstaten van elkaars aanpak leren;
  • regelmatig de stand van cyberdreigingen en incidenten beoordelen, zoals gijzelsoftware.

EU-CyCLONe brengt volgens artikel 16 lid 5 verslag uit aan de groep. Enisa raadpleegt de groep volgens artikel 12 lid 2 bij de opzet van de Europese kwetsbaarheidsdatabase.

Zo helpt ClickOn

ClickOn houdt een overzicht bij van de IT-leveranciers die technische toegang hebben tot de omgeving die ClickOn beheert. ClickOn controleert en beperkt hun externe toegang en hun software voor hulp op afstand.

ClickOn beveiligt de toegang van leveranciers met multifactorauthenticatie en legt vast wie welke beheerrechten heeft. Welke leveranciers je kiest en welke eisen je aan hen stelt, beslist je eigen organisatie.

Veelgestelde vragen over de samenwerkingsgroep onder NIS2

Wat is de samenwerkingsgroep onder NIS2?
De samenwerkingsgroep onder NIS2 is het Europese overlegorgaan van de lidstaten, de Europese Commissie en Enisa. De groep staat in artikel 14 van de NIS2 richtlijn.
Wie zit er in de samenwerkingsgroep onder NIS2?
In de samenwerkingsgroep onder NIS2 zitten vertegenwoordigers van de lidstaten, de Europese Commissie en Enisa. De Europese Dienst voor extern optreden is waarnemer en de Commissie verzorgt het secretariaat.
Houdt de samenwerkingsgroep onder NIS2 toezicht op je organisatie?
De samenwerkingsgroep onder NIS2 houdt geen toezicht op organisaties. Dat toezicht ligt bij de bevoegde autoriteit voor je sector. Volgens artikel 15 Cyberbeveiligingswet is dat een minister. Het toezicht ligt ook bij de inspecteurs die hij aanwijst. De groep geeft die autoriteiten richtsnoeren over de uitvoering van de richtlijn.
Wat moet je organisatie onder NIS2 met de samenwerkingsgroep?
Als essentiële of belangrijke entiteit houd je onder NIS2 bij je leveranciersmaatregelen rekening met de risicobeoordelingen van kritieke toeleveringsketens die de samenwerkingsgroep uitvoert. Dat volgt uit artikel 21 lid 4 onder c Cyberbeveiligingswet. Lever je aan zo'n entiteit, dan kan je klant je vragen naar de kwaliteit en de kwetsbaarheden van je producten en diensten.
Is de samenwerkingsgroep onder NIS2 nieuw?
De samenwerkingsgroep onder NIS2 is niet nieuw: de samenwerkingsgroep bestond al onder de vorige richtlijn, Richtlijn 2016/1148. De NIS2 richtlijn breidt de bestaande groep volgens de memorie van toelichting bij de Cyberbeveiligingswet uit.